DJ WORLD

DJ TOP 100

Powstała w 1996 roku ekskluzywna, największa polska, lista przebojów, układana co tydzień przez zawodowych DJ'ów. Raporty tylko dla reg. user.

CLUB AWARDS

Konkurs na najlepszy KLUB / DYSKOTEKE w 2012 roku rozpoczęty! Zgłaszajcie swoje kandydatury i wybierajcie najlepsze imprezowe miejsce w Polsce!

E-Płyty

W pełni legalne z prawami do odtwarzania pliki mp3, oraz wydawnicwto muzyczne na płytach CD. Tylko dla zrzeszonych członków.

DJ UNION

Polskie Stowarzyszenie Prezenterów Muzyki walczące o prawa DJ'ów na arenie międzynarodowej i w Polsce. Zapraszamy do zapoznania się!

MUZYKA LUDÓW PIERWOTNYCH

Ten pan (pierwotny) raczej nie był melomanem. Ale na pewno nasłuchiwał śpiewu ptaków.

Czasem uderzał miarowo swoją maczugą o kamień. A raz w miesiącu wył do księżyca w pełni. Poczuł tęsknotę za czymś nieokreślonym i bardzo odległym. I tak powstała muzyka...



Naukowcy przypuszczają, że u początków muzyki był śpiew - pierwszy możliwy rodzaj muzyki właściwy człowiekowi wtedy, kiedy nie potrafił stworzyć instrumentu. Muzyka jest jedną z prostszych form komunikacji emocjonalnej, miłosnej, przypominającej śpiew ptaków; siłą magiczną zdolną do wprawienia człowieka w stan, jakiego wcześniej nie znał. Jednak biologiczne traktowanie źródeł muzyki to tylko hipoteza. Śpiewy ludów prymitywnych wychodzą poza pierwotny krąg magiczny i nawet w swojej najprostszej postaci wymagają pewnego stopnia kultury, która wynosi człowieka ponad przyrodę. U podłoża wszelkiej muzyki prymitywnej leży improwizacja. Jej bardziej rozwinięte formy doprowadzają muzykę prymitywną do wielogłosowego muzykowania i wydatnie skomplikowanego rytmu. Stąd też muzyka ludów pierwotnych nie może być traktowana jako forma przedkulturowa, jest to po prostu inna, autentyczna i naturalna forma muzykowania.

INSTRUMENTY EPOKI PIERWOTNEJ:

Pierwszy muzycznie wykorzystany dźwięk, który wyznaczył początek historii muzyki, człowiek pierwotny mógł wydobyć na instrumencie dętym, strunowym, jak i każdym innym. Ten “pierwszy instrument” nie zachował się jednak do dnia dzisiejszego. Prymitywne instrumenty muzyczne istniały już w czasach, gdy nie znano jeszcze określonego wykonania melodii. Te instrumenty wydawały prawdopodobnie tylko jeden dźwięk , bez możliwości różnicowania jego wysokości. Oto przykłady zachowanych do dziś instrumentów epoki kamienia:

GRZECHOTKI - różnie uformowane figurki gliniane z grzechoczącymi kamykami w pustym wnętrzu. Były używane w czasie tańca, obrzędów kultowych i jako zabawki dla dzieci. Znajdowano je w całej Europie.

BEBNY - powstały z drewnianych prototypów. Przedstawiony bęben zrobiony z gliny (według najnowszych rekonstrukcji) odznaczał się doskonałymi właściwościami brzmieniowymi, wykonany w epoce miedzi.

FLETY - PISZCZAŁK I - wykonane z przewierconych kości zwierzęcych. Pokazany na zdjęciu flet jest to pusta w środku kość ptaka, ma cztery otwory palcowe i mierzy 10,5 cm długości. Został znaleziony w Środkowej Rosji na terenie zamieszkanym przez neolitycznych rybaków i myśliwych, pochodzi z II tysiąclecia p.n.e.

SYRINGA - FLETNIA PANA - składa się z szeregu różnej długości rurek kościanych, połączonych, według wielkości woskiem lub żywicą tak że górna granica tworzy linię prostą a dolną ukośną. Dźwięki wydobywano dmuchając na ostrą krawędź otwartych rurek. Pochodzi z II tysięcy lat p.n.e. Jest jednym z najstarszych polifonicznych instrumentów świata i przyczyniła się do powstania organów.






MUZYKA STAROŻYTNEGO EGIPTU

Kultura egipska jest jedną z najwcześniejszych. Egipcjanie uprawiali muzykę kultową. Na podstawie płaskorzeźb i malowideł ściennych można wnosić o istnieniu tańców. Z czasem tańce te musiały przybierać charakter pantomimiczny czy nawet akrobatyczny. Na instrumentach grali mężczyźni, ale nie stroniły od tego zajęcia damy z wyższego towarzystwa.

INSTRUMENTY STAROŻYTNEGO EGIPTU

To, że o starożytnym Egipcie wiemy dziś najwięcej jest zasługą gorącego piasku pustyni oraz upodobania Egipcjan do przedstawiania swego codziennego życia w rzeźbach czy malowidłach. Poniższe malowidło ukazuje cztery najbardziej znane w faraońskim Egipcie instrumenty:

HARFA - symbol egipskiej muzyki. Na zabytkach ikonograficznych z okresu Nowego Państwa (1580 - 1085 p.n.e.) można zobaczyć harfy łukowe mające do dwóch metrów wysokości i nawet 30 strun. Korpusy miały owinięte lamparcią skórą, muzyk grał stojąc prosto.

LIRA - zapoznali z nią Egipcjan syryjscy nomadowie, jest instrument o wąskim, czworobocznym rezonatorze, z którego wychodzą dwa łukowate ramiona (np.: rogi antylopy), połączone poprzeczką. Często dolną część korpusu stanowił obciągnięty skórą pancerz żółwia.

LUTNIA - (na rys. środkowy instrument) przybyła do Egiptu wraz z lirą. Miała podłużny, mały, pokryty skórą korpus, cienką, długą szyjkę przechodzącą przez korpus i dwie do czterech strun zarywanych plektronem (kliknij tu a dowiesz się czym był plektron). Lutnia i lira zachowały się do dziś w Afryce Północnej, w Sudanie i w Etiopii, jak też w wielu innych krajach arabskich.

OBÓJ PODWÓJNY - instrument ten poprzedzający dzisiejszy obój, miał ówcześnie dwa stroiki, składał się z dwóch piszczałek, połączonych lub trzymanych oddzielnie. Łączył więc w sobie cechy starożytnego instrumentarium, która zachowała się do dnia dzisiejszego w instrumentach muzycznych Bliskiego i Dalekiego Wschodu. Instrumenty te ze względu na sposób gry dzielimy na parzyste i podwójne (trzymane osobno w rękach i zbiegające się przy ustach, o różnych długościach, niekiedy uzupełniające się o kwartę) oraz na dwoiste rzadziej troiste (równolegle złączone lub wykonane z jednego kawałka drewna lub metalu).





MUZYKA STAROŻYTNEJ GRECJI

Na muzykę starożytnej Grecji złożyły się elementy różnych kultur - Egiptu, Małej Azji, Syrii i Babilonii. Podobnie jak w innych kulturach starożytnych, muzyka nie była sztuką wyodrębnioną, lecz tylko jednym z elementów sztuki synkretycznej , takim jak poezja i taniec. Droga od mitu do logosu była długa, żmudna i przebiegała od teocentrycznego układu skupionego wokół legendarnych bóstw i bohaterów do układu antropocentrycznego, związanego z losami człowieka. Muzyka odzwierciedlała tę drogę na równi z dziełami scenicznymi. Sztuka grecka wywarła decydujący wpływ na kulturę europejską. Nie tylko wyraz "muzyka" pochodzi z języka greckiego, lecz także takie terminy jak melodia, rytm, metrum, ton, harmonia, gama, polifonia, symfonia, chór, czy chromatyka.

Formy muzyki greckiej

Do najstarszych form muzyki greckiej należą ody, hymny religijne i rapsody. W miarę rozkwitu form muzycznych powstawały elegie, pieśni chóralne, pieśni weselne, peany dziękczynne oraz dytyramby śpiewane na cześć Dionizosa. Wszystkim uroczystościom religijnym towarzyszyły tańce - miały one przeważnie znaczenie symboliczne. Podobnie jak we wszystkich wczesnych kulturach muzycznych, także w Grecji muzyka wiązała się z kultem bogów. Istniała jednak także muzyka niekultowa, rozwijająca się dwutorowo: jako pieśń ludowa i pieśń bohaterska. Muzyka odgrywała także wielką rolę w dramacie. Przypuszczalnie jednak towarzyszące mu instrumentarium było bardzo skromne. Istniały także czysto muzyczne formy. Były to tak zwane nomoi, czyli stałe schematy melodyczne, według których wykonywano pieśni religijne.

ZAPIS MUZYKI GRECKIEJ

Z kilku nielicznych zachowanych przykładów muzyki greckiej trudno dziś odtworzyć pełniejszy obraz muzycznej kultury starożytnej Grecji. Greckie pismo muzyczne, sięgające IV wieku p.n.e., było pismem literowym. Istniały dwa różne systemy notowania muzyki wokalnej i instrumentalnej. Obecnie nie wiemy, czy oznaczenia literowe nie były tylko szkieletem, na którym opierała się praktyka wykonawcza muzyków.

RYTMIKA GRECKIEJ MUZYKI ANTYCZNEJ

O wiele więcej niż o melodii wiemy o rytmice muzyki, głównie dlatego, że związana była ona ze słowem, mową. Antyczne greckie formy muzyczne są identyczne z formami greckiej poezji, gdyż rytm muzyki ściśle związany był z metrum poezji. Muzyka grecka to muzyka wokalna, melodia zaś całkowicie uzależniona była od rysunku słowa poetyckiego i stanowiła coś w rodzaju muzycznej deklamacji czy recytacji, w której melodia nie miała własnego, autonomicznego oblicza.

HISTORIA GRECKIEJ MUZYKI ANTYCZNEJ

Grecy wierzyli, że muzyka pochodzi od bogów, którzy także ją wykonywali. Z bogami mogli konkurować ludzie. Do X w. p.n.e. rozwija się głównie taniec i pantomima, ale obok nich również muzyka instrumentalna. Od X - VIII w. p.n.e. muzyka poszerza się o śpiew. W okresie późniejszym pojawia się muzyka chóralna. W okresie klasycznym muzyka zaczyna wiązać się z widowiskami teatralnymi. W tym czasie ma jeszcze znaczenie wychowawcze, etyczne, ale już wkrótce stanie się ona przedmiotem chwały wirtuozów, którzy odbiegają w swoim samolubnie rozwijanym kunszcie od ideałów klasycznych. Od tej chwili muzyka zaczyna tracić swą dotychczasową powagę i znaczenie, a staje się czymś gatunkowo niższym. Teoria muzyki greckiej stała się podstawą muzycznych teorii średniowiecza.

INSTRUMENTY STAROŻYTNEJ GRECJI

Mówi się, że grecka teoria muzyki dała najpłodniejsze impulsy muzykologii europejskiej. Athenaios, Polluks i inni greccy pisarze mówią o wielorakich instrumentach muzycznych, z których najważniejsze były :

AULOS - należał do najbardziej rozpowszechnionych greckich instrumentów dętych drewnianych. Składał się z trzech części: ustnika (dseugos), części środkowej (holmos) i z właściwej rury (bombys).Część pierwsza i trzecia wykonane były z trzciny, część środkowa z kości (czasem słoniowej). Grecy używali auoli różnej wielkości, odpowiednio do czterech rejestrów głosu ludzkiego i w zależności od potrzeby gry zespołowej z kitharą (patrz wyżej).

KITHARA - Instrument ten zbudowany był z drewna, dlatego dźwięk miał bardzo głośny i pełny. Często kithara ozdobiona była syncerką, a z czasem stała się jednym z najbardziej bogato zdobionych instrumentów świata antycznego (szczególnie kithara rzymska).Gra na kitharze stała się tak popularna, że osiągnęła stopień wirtuozerii. Początkowo kithara niewiele różniła się od liry ( najbardziej po kitharze rozpowszechnionym instrumencie strunowym.).W ciągu rozwoju zachowały pewne cechy wspólne: formę zewnętrzną, liczbę strun oraz technikę gry. Lira jednak nie była instrumentem tak ekspresyjnym jak kithara , pozostała więc w roli instrumentu szkoleniowego i rozrywkowego. Struny kithary prowadzone były od pudła rezonansowego pomiędzy ramionami pionowo postawionej poprzeczki (z nawiniętymi paskami skóry) ich liczba wzrosła od początkowych pięciu do jedenastu. Struny kithary (i liry) szarpane były palcami lub plektronem - płytką drewnianą, metalową bądź z kości słoniowej. Uderzenie struny rozszerzonym końcem plektronu wydłużało brzmienie i dawało konieczną siłę dźwięku.




MUZYKA W STAROŻYTNYM RZYMIE

MUZYKA RZYMU

Rzymianie nie rozwinęli własnej muzyki, nie potrafili nawet przejąć od Greków ich osiągnięć w tej dziedzinie, poza kilkoma instrumentami, takimi jak aulosy, kitary, liry i harfy. Rzym nie miał więc udziału w rozwoju muzyki, która służyła tu głównie celom wojskowym. Z kultury etruskiej wywodzą się marsze wojskowe grane na instrumentach dętych. Wiemy, że w czasach najdawniejszych istniały także pieśni ludowe, pieśni kultowe i pieśni pracy. W 364 r. p.n.e. utworzono teatr, jednakże bez chórów. Wiemy, że w teatrze uprawiano śpiewy solowe w formie śpiewanych recytacji lub śpiewów przy akompaniamencie tibii. Od 146r. p.n.e., po zajęciu Grecji, muzyką w Rzymie zajmowali się głównie niewolnicy. Muzyka oddzieliła się od poezji. Oprócz pieśni rozpowszechnił się taniec, który nie miał nic wspólnego z dawnym przeznaczeniem kultowym. Ponadto uprawiano pantomimy, wykonywane przez tancerzy solistów, którym towarzyszyła dość hałaśliwa grupa instrumentów różnego pochodzenia.

W państwie rzymskim niezwykle bujnie rozwinęła się teoria muzyki, niemal całości przejęta od Greków. Muzyka stała się dyscypliną samodzielną, niekiedy wspierającą nawet inne dyscypliny (np. architekturę).

INSTRUMENTY STAROŻYTNEGO RZYMU

Muzyka rzymska tego okresu to przede wszystkim muzyka wojskowa. Liczne instrumenty o których wiemy dzisiaj pochodzą z armii rzymskiej. Według tzw. Kodeksu Sergiusza na każdy legion przypadało stu trębaczy piszczków, którzy wygrywali niezbędne sygnały i zabawiali swą grą żołnierzy.

TUBA - podstawowy instrument rzymskiej piechoty, znana już wcześniej lecz doskonalona w starożytnym Rzymie. Jej prosta rura mierzyła 125 cm długości i kończyła się rozłożystą czarą głosową. Czasem od ustnika aż do środka korpusu przymocowany był sznur, służący do zawieszenia tuby na ramieniu, a w czasie marszu jako uchwyt.

HYDRAULIUS - to po prostu starożytne organy wodne, instrument, który pod względem wykonawczym może być nazwany najbardziej wymagającym i na te czasy najbardziej skomplikowanym instrumentem muzycznym świata starożytnego. Aby go zbudować Ktesibios - powszechnie uznany za jego twórcę-musiał piszczałki syringi przekształcić w piszczałki wargowe i skonstruować klawiaturę. Organy hydraulius składały się ze zbiornika wypełnionego do ponad połowy wodą, w której zanurzony był kulisty dzwon z otworami wypływowymi; z górnej części klosza wychodziły dwie rury - jedna dochodziła do pompy, doprowadzającej powietrze do dzwonu, druga odprowadzała powietrze do komory. Po naciśnięciu klawiszy powietrze dochodziło do piszczałek i wydobywało z nich dźwięk. Hydraulius służył celom kultowym i domowym lub też towarzyszył walkom gladiatorów w cyrku.

By Marta Dobrzyńska & Lena Toczyłowska.

Jesteś tutaj: Home Historyczne MUZYKA LUDÓW PIERWOTNYCH